Lieuwe Zoodsma, voormalig directeur van het Noord-Hollands archief, laat na 27 jaar de hallen van de Janskerk achter zich. Voor zijn Jarenlange inzet ontving hij tijdens zijn afscheid eind mei de onderscheiding tot ridder in de orde van Oranje van burgemeester Jos Wienen. In het radioprogramma Haarlem Vandaag blikt hij terug op zijn carrière.
Verrast nam Zoodsma de koninklijke onderscheiding in handen. Pas tijdens de lange opnoeming van Zoodsma’s daden in de burgemeesters’ speech begon de archivaris het door te krijgen. Hij moest zelfs een traantje wegpinken, zo vertelt hij.
”Ik had voor mijzelf nog zo door gekund, maar ik weet niet of dat verstandig is, want op gegeven moment word je wel deel van het meubilair, je moet ook ruimte weten te maken voor een nieuwe frisse wind.” Met deze woorden beschreef Zoodsma zijn gevoelens over zijn vertrek. Hij kan tevreden terugblikken op zijn tijd bij het archief.
Geboren in de Friese stad Sneek, kwam Zoodsma in de archiefwereld terecht na zijn studie geschiedenis aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, gevolgd door de hogere archiefopleiding. Na 11 jaar op avontuur als archivaris in Middelburg, ging Zoodsma werken in Haarlem als gemeentearchivaris. Enthousiast, vooral vanwege het vele goed bewaarde historische materiaal in Haarlem, ging hij in het Haarlems Archief van start. Hij was verbaasd over de aandacht die hij kreeg vanwege zijn nieuwe functie. Er kwam een journalist van het Haarlems Dagblad langs in Middelburg om hem erover te vragen. “Ik heb eigenlijk maar één woord hiervoor, dat het een eer is”, antwoordde Zoodsma. Dit gevoel is volgens hem nooit weggegaan.
Tijdens zijn werk heeft hij als doel gesteld om het Haarlems archief te regionaliseren, door het archief met die van de omliggende gemeenten te verenigingen. Dit was met succes. Zeker toen in 2005 het Haarlems archief fuseerde met het Rijksarchief Noord-Holland.
Ook blikt Zoodsma terug op de mooiste stukken die ze hebben verworven. Zo verkregen ze de volledige collecties van de historische drukkerij Johan Enschedé. “Een fenomenaal archief, ongeveer twee kilometer aan documenten, aan objecten en aan drukpersen. De Johan Enschedé’s bewaarden letterlijk alles.” Toen het slecht ging met het bedrijf besloten de eigenaren, na wat trekken van Zoodsma en zijn collega’s, in ieder geval de collectie veilig te stellen door het te geven aan het Noord-Hollands archief. Een deel van deze collectie is vandaag de dag nog steeds uitgestald in het archief.
“Werk als archivaris is allesbehalve stoffig, dag in dag uit is het een avontuur”, vertelt Zoodsma. Als bijzonderste ervaring blikt hij terug op zijn tijd als voorzitter van de straatnamencommissie met de benaming van de Laan van Decima. Hier moest hij met zijn commissie een naam bedenken voor de straat van het hoofdkantoor van Sony. Ondanks de moeilijke opdracht wisten zij iedereen tevreden te stellen door de straat te vernoemen naar het historische handelseiland, een representatie voor de verbinding tussen Nederland en Japan. Ook de hoofddirectie van Sony, die was overgevlogen vanuit Japan, was zeer tevreden.
Toch zal Zoodsma ook tijdens zijn pensioen niet stilzitten. Hij zal zich in de toekomst blijven inzetten als voorzitter van het Luthermuseum in Amsterdam, voorzitter van Haarlemse Hofjes en bij de daklozen organisatie ‘Stem in de Stad’.
