De gemeente Haarlem onderzoekt of reclames voor bier, wijn en sterke drank helemaal of deels uit het straatbeeld moeten verdwijnen. Denk aan posters in bushokjes, maar ook aan andere vormen van buitenreclame. Wat vindt de gemeenteraad van deze plannen? Haarlem105 hield een rondvraag onder een aantal politieke partijen in Haarlem.
Volgens de gemeente is het vooral een preventieve stap voor de gezondheid. Alcohol is niet alleen een probleem voor de drinker zelf, maar kan ook schadelijke gevolgen hebben voor de maatschappij. De stap past in een lijn van eerdere maatregelen: in 2022 verdween vleesreclame uit de stad en in 2023 werden reclames voor CO₂-intensieve producten verboden. Die laatste verdwijnen begin 2026 volledig.
“Net als het vleesreclame- en vliegreisreclameverbod is ook dit natuurlijk de grootst mogelijke kolder”
Sander van den Raadt, Trots Haarlem
De VVD is geen voorstander van een gemeentelijk verbod op alcoholreclames in de openbare ruimte. “De gemeente Haarlem wil steeds vaker dingen verbieden en perkt daarmee de individuele keuzevrijheid van inwoners in”, zegt Nienke Klazinga (VVD). “Er zou veel meer ingezet moeten worden op voorlichting zodat mensen verstandige keuzes kunnen maken.”
Ook Sander van den Raadt (Trots Haarlem) is het niet eens met de plannen van de gemeente. “Net als het vleesreclame- en vliegreisreclameverbod is ook dit natuurlijk de grootst mogelijke kolder.”
Terugkerende discussies
Danny van Leeuwen (Actiepartij) is voorstander van het terugdringen van alle reclame in de openbare ruimte. “Dit voorkomt heel veel terugkerende discussies over wat wel en niet wenselijk is en in alle gevallen maakt het het straatbeeld zoveel aantrekkelijker.” Maar alleen een mogelijk verbod op een reclameverbod op alcoholische dranken is volgens hem niet wenselijk. “Het verbod op reclames voor vlees en fossiele brandstoffen hebben we destijds gesteund omdat het een belangrijk signaal was aan de industrie”, stelt Van Leeuwen. “Dat verband zien wij niet met het voornemen om nu reclames voor alcoholhoudende dranken te verbieden.”
“Ik zet liever in op preventie en handhaving. De reclame aan banden leggen is nogal betuttelend”
Ron Dreyer, CDA
“D66 zet het liefst in op een goed preventiebeleid, op de risico’s van alcoholgebruik duidelijk te maken aan de inwoners en zorgen dat Haarlemmers snel toegang tot zorg en hulp krijgen als er sprake is van een verslaving”, zegt Meryem Cimen (D66). “Dit lijkt me het meest effectief in het tegengaan van de negatieve gevolgen van alchoholgebruik.”
Wel denkt Cimen dat je door een verbod in te voeren als stad daarmee een signaal kan afgeven. “Ik verwacht alleen dat de impact van online reclames groter zal zijn. Het is goed als het college ook hier onderzoek naar doet, zodat we dat in de raad kunnen bespreken. Ik ben benieuwd naar het plan van de burgemeester.”
Bemoeizucht
Ook Louise van Zetten (Hart voor Haarlem) ziet niets in de plannen van burgemeester Jos Wienen. “Hier bevindt zich de hoogst opgeleide bevolking van Nederland”, stelt Van Zetten. “En dan gaat overheid de opvoeding overnemen. “Ons stadsbestuur moet stoppen met die bemoeizucht over onze levens.”
De PvdA is er nog niet helemaal uit. Maarten Wiedemeijer (PvdA Haarlem) vindt dat het enerzijds verstandig is voor de volksgezondheid om het gebruik van alcohol -net als tabak- niet te stimuleren door middel van reclame. “Anderzijds is het betuttelend om hiermee mensen voor te schrijven wat ze wel of niet moeten consumeren”, zegt hij. “Daarbij is de vraag of zo’n verbod passend is in een stad met een bloeiende horecasector en een lange historie als bierbrouwerstad waar we trots op zijn.”
“De vraag is niet alleen of je een verbod wilt, maar vooral, helpt het?”
Moussa Aynan, JouwHaarlem
Ron Dreyer (CDA) komt met een soortgelijke reactie als Wiedemeijer. “Ik zet liever in op preventie en handhaving. De reclame aan banden leggen is nogal betuttelend.” Moussa Aynan (JouwHaarlem) vindt dat de vraag niet zozeer is of je een verbod wilt. “Maar vooral: helpt het? Daar heb ik mijn twijfels bij.”
Moriah Hartman (Forum voor Democratie) laat weten dat haar partij het oneens is met het beperken van alcoholreclame. “Het is betuttelend, mensen kunnen uitstekend zelf bepalen wat ze drinken.”
“In voorbereiding op een eventuele volgende aanbesteding wordt verkend wat de (juridische) mogelijkheden en (financiële) consequenties zijn van een lokaal verbod op alcoholreclame in de openbare ruimte. Naar voorbeeld van gemeenten als Deventer, Groningen, Wageningen en Zaanstad zou dit verbod kunnen worden gericht op reclame in bushokjes en op (digitale) reclameborden en zuilen in de binnenstad en/of op routes naar scholen. Mocht dit allemaal mogelijk zijn dan laat de uitvoering op zich wachten. Op dit moment loopt er een aanbesteding waar dit voorstel te laat voor komt. Een volgende aanbestedingsronde kan zomaar tien jaar op zich laten wachten.”