• Veelgestelde vragen
  • Adverteren
  • Vacatures
  • Over ons
    • Privacy- en Cookiebeleid
    • Over ons
    • Klachten
    • Educatie
    • Bestuur
    • PBO
  • Contact
Geen resultaat
Toon alle resultaten
Haarlem105
  • Radio
    • Programmering
    • Haarlem105 - Kijk live
    • Haarlem105 - Luister live
  • Televisie
  • Nieuws
    • Overzicht
    • Economie
    • Politiek
    • Regio
    Beatrixplein maakt plaats voor nieuwbouw: supermarkt in tijdelijk winkelcentrum ‘Bea’ geopend

    Beatrixplein maakt plaats voor nieuwbouw: supermarkt in tijdelijk winkelcentrum ‘Bea’ geopend

    Heemstede presenteert plannen voor ‘t Groot Clooster: groter bedrijventerrein en nieuwe woonwijk

    Auto brandt volledig uit aan Industrieweg in Heemstede

    Auto brandt volledig uit aan Industrieweg in Heemstede

    Uitstel voor bomenkap Elswout: stichting hoopt op definitieve streep door de plannen

    Uitstel voor bomenkap Elswout: stichting hoopt op definitieve streep door de plannen

    Twee auto’s zwaar beschadigd bij brand Jan van Zutphenstraat

    Twee auto’s zwaar beschadigd bij brand Jan van Zutphenstraat

    Haarlemse filmmaker Joshua van ’t Hoff wint Amerikaanse prijs met fanfilm Star Wars

    Haarlemse filmmaker komt met vervolg op awardwinnende Star Wars-film

  • Sport
    • Overzicht
    • Formule 1
    • Hockey
    • Honkbal
    • Voetbal
    RFC Haarlem trots op de manier waarop het goed gaat: ‘Al tweeënhalf jaar aan het bouwen’

    RFC Haarlem trots op de manier waarop het goed gaat: ‘Al tweeënhalf jaar aan het bouwen’

    Rondleiding nieuw clubhuis HFC: ‘Nog nooit zoveel bier en kroketten verkocht’

    Racefestival Zandvoort trekt recordaantal van 80.000 bezoekers

    Racefestival Zandvoort trekt recordaantal van 80.000 bezoekers

    Rondje Zandvoort met burgemeester en wethouder tijdens F1-weekend: ‘De sfeer is geweldig’

    Rondje Zandvoort met burgemeester en wethouder tijdens F1-weekend: ‘De sfeer is geweldig’

    Vrijwilliger Paul Eldering blikt terug op zijn jaren bij Circuit Zandvoort

    Vrijwilliger Paul Eldering blikt terug op zijn jaren bij Circuit Zandvoort

    Formule 1 in Zandvoort: extra drukte en maatregelen in de regio

  • Cultuur & Media
    • Overzicht
    • Evenementen
    • Kunst & Cultuur
    • Muziek & Media
    Haarlemse filmmaker Joshua van ’t Hoff wint Amerikaanse prijs met fanfilm Star Wars

    Haarlemse filmmaker komt met vervolg op awardwinnende Star Wars-film

    Nilgün Yerli stelt de voorwaarden van de liefde ter discussie in Theater de Liefde

    Nilgün Yerli stelt de voorwaarden van de liefde ter discussie in Theater de Liefde

    Oud-cipiers van Haarlemse Koepel inspireren kerstvoorstelling LAVA in de Bajes

    Oud-cipiers van Haarlemse Koepel inspireren kerstvoorstelling LAVA in de Bajes

    Popronde 2021

    Popronde zoekt in Haarlem bewust naar locaties buiten het ‘standaard muziekplaatje’

    Frans Hals en Rembrandt voor het eerst naast elkaar te zien in Haarlem

    Frans Hals en Rembrandt voor het eerst naast elkaar te zien in Haarlem

    Gemeenteraad trekt 280.000 euro uit voor redden Museum van de Geest

  • Gemist
    • Overzicht
    • Radio
    • Video
    Kijk terug: IPSO Huis Kennemerland biedt warme plek bij een leven met kanker

    Kijk terug: IPSO Huis Kennemerland biedt warme plek bij een leven met kanker

    Kijk terug: Sancta Maria kleurt blauw voor tachtigste verjaardag Unesco

    Kijk terug: Sancta Maria kleurt blauw voor tachtigste verjaardag Unesco

    Beatrixplein maakt plaats voor nieuwbouw: supermarkt in tijdelijk winkelcentrum ‘Bea’ geopend

    Beatrixplein maakt plaats voor nieuwbouw: supermarkt in tijdelijk winkelcentrum ‘Bea’ geopend

    Uitstel voor bomenkap Elswout: stichting hoopt op definitieve streep door de plannen

    Uitstel voor bomenkap Elswout: stichting hoopt op definitieve streep door de plannen

    Haarlemse filmmaker Joshua van ’t Hoff wint Amerikaanse prijs met fanfilm Star Wars

    Haarlemse filmmaker komt met vervolg op awardwinnende Star Wars-film

    Nilgün Yerli stelt de voorwaarden van de liefde ter discussie in Theater de Liefde

    Nilgün Yerli stelt de voorwaarden van de liefde ter discussie in Theater de Liefde

    • Radio
    • Hele uren
    • Video
  • Programma’s
    • Programmering
    • Alle programma’s
Haarlem105
Home Nieuws Regio Haarlem

Struikelsteen geplaatst in de Wilhelminastraat ter nagedachtenis aan Leo van Dam: “Herdenken is van belang”

Door Ton de Groot
15 mei 2023
Struikelsteen geplaatst in de Wilhelminastraat ter nagedachtenis aan Leo van Dam: “Herdenken is van belang”
ADVERTENTIE

Tijdens een drukke bijeenkomst sprak journalist en kunsthistoricus Wim de Wagt over Leo van Dam. De Haarlemmer Van Dam is in 1942 in Auschwitz vermoord. Vanaf de dertiger jaren van de vorige eeuw zat hij in de gemeenteraad van Haarlem voor de Vrijzinnig Democratische Bond. Hij werd op zijn onderduikadres gearresteerd en opgesloten in het Oranjehotel, de gevangenis in Scheveningen.

Leo Godfried van Dam was lid van de Vrijmetselaarsloge Kennemerland. Tijdens de radiouitzending van Haarlem Vandaag vertelt Paul Marselje over de persoon Van Dam en over de Vrijmetselarij. Marselje is hoofdbestuurslid van de Orde van Vrijmetselaren onder het Grootoosten der Nederlanden.

Gedreven

De Haarlemse politicus Van Dam was maatschappelijk een bijzonder gedreven man. Vrede was zijn stokpaardje. Van verschillende organisaties die streefden naar vrede was hij lid: bestuurslid van de Vereeniging voor Volkenbond, landelijk voorzitter Jongeren Vredes Actie, lid Vrijmetselaarsloge Kennemerland en fractievoorzitter van de 5-mansfractie van de VDB. Zeer onverdraagzaam was hij jegens mensen die het nationalisme verspreidden, hij verafschuwde dat.

Luister hier het hele gesprek terug. Tekst gaat door onder het fragment.

 

Vervolgd

In de Vrijmetselarij heeft iedereen het recht op een eigen mening. Dat stond op gespannen voet met de denkbeelden van het Nazisme en daarom werd de organisatie verboden. Van Dam was al voor de oorlog een fanatieke tegenstander van het fascisme er werd daarom bewust op hem gejaagd. Nadat hij vergeefs probeerde via IJmuiden te vluchten dook hij onder. Hij werd opgespoord en gevangen gezet, eerst in de Scheveningse gevangenis en later in het concentratiekamp Auschwitz. Daar is hij vermoord.

“Wij zijn een symbolisch bouwgilde met drie graden: leerling – gazel – meester”

  Paul Marselje, hoofdbestuurslid van de Orde van Vrijmetselaren

Na de toespraak van Wim de Wagt volgt een traditionele ceremonie van de Vrijmetselaarsloge. Marselje legt uit “Wij zijn een symbolisch bouwgilde met drie graden: leerling – gazel – meester. De leerling moet proberen zichzelf goed te leren kennen. De gazel moet daarvan gebruik maken door met anderen samen te werken aan de bouw van een betere wereld. En de meester moet zich concentreren op het hoge ideaal, het bereiken daarvan. Dat is eigenlijk de inhoud van wat de vrijmetselaar een beter wereld vindt.”

Ceremonie

De drie graden van het symbolische bouwgilde worden verbeeld door drie witte rozen. Deze worden in een driehoek neergelegd. De eerste roos staat voor de leerling, bij het neerleggen zeg je “getrouw aan jezelf.” De tweede roos staat voor de gazel, bij het neerleggen zeg je “de medemens tot steun.” Tot slot: de derde roos staat voor de meester, bij het neerleggen zeg je “gericht op de meester.” Marselje legt uit”, de meester staat symbool voor je eigen hoge ideaal.” Daarna volgt een maconniek applaus. Normaal in de loge, als iemand iets goeds wordt toegewenst wordt er drie-keer-drie  geklapt. Vandaag is er geen reden tot vreugde en wordt er 3 keer op de mouw van de onderarm geklapt.

Er zijn op 10 mei in Haarlem 11 struiklestenen geplaatst. De huidige bewoners van het pand waar de steen gelegd wordt zijn daarbij uitgenodigd. “Herdenken is van belang. In deze tijd waarin tegenstellingen verscherpen en er weer een onverdraagzaam deel van de samenleving ontstaat. Dat we in beeld brengen wat dat uiteindelijk kan betekenen. Als dat de overhand krijgt gebeuren dit soort moorden. Dus we moeten door te herdenken ook waarschuwen,” besluit Marselje.

Dit delen:

  • Delen op X (Wordt in een nieuw venster geopend) X
  • Deel op Facebook (Wordt in een nieuw venster geopend) Facebook
  • Deel op WhatsApp (Wordt in een nieuw venster geopend) WhatsApp
  • Meer
  • Delen op LinkedIn (Wordt in een nieuw venster geopend) LinkedIn
  • Afdrukken (Wordt in een nieuw venster geopend) Print
  • Deel op Pinterest (Wordt in een nieuw venster geopend) Pinterest
  • E-mail een link naar een vriend (Wordt in een nieuw venster geopend) E-mail
  • Deel op Mastodon (Wordt in een nieuw venster geopend) Mastodont
  • Delen op telegram (Wordt in een nieuw venster geopend) Telegram
ADVERTENTIE

MEER NIEUWSArtikelen

Beatrixplein maakt plaats voor nieuwbouw: supermarkt in tijdelijk winkelcentrum ‘Bea’ geopend

Beatrixplein maakt plaats voor nieuwbouw: supermarkt in tijdelijk winkelcentrum ‘Bea’ geopend

Door Bas de la Rie
19 november 2026 - Updated on 20 november 2026

De supermarkt in het tijdelijke winkelcentrum ‘Bea’ in het Reinaldapark is vandaag geopend. Begin januari moeten ook de andere ondernemers...

Twee auto’s zwaar beschadigd bij brand Jan van Zutphenstraat

Twee auto’s zwaar beschadigd bij brand Jan van Zutphenstraat

Door Wessel van Opstal
19 november 2026

Twee geparkeerde auto’s zijn gisteravond aan de Jan van Zutphenstraat in Haarlem Schalkwijk rond 18:20 uur zwaar beschadigd geraakt door...

Haarlemse filmmaker Joshua van ’t Hoff wint Amerikaanse prijs met fanfilm Star Wars

Haarlemse filmmaker komt met vervolg op awardwinnende Star Wars-film

Door Maurice Blaauw
18 november 2026

Haarlemmer Joshua van ’t Hoff won meerdere Amerikaanse prijzen voor zijn shortfilm Path of the Greys uit 2018. In het...

Haarlem105

De streekomroep van Haarlem, Heemstede & Bloemendaal. Blijf op de hoogte van het laatste nieuws uit jouw regio.

VOLG ONS OP

Categorieën

  • Cultuur & Media
    • Evenementen
    • Kunst & Cultuur
    • Muziek & Media
  • Gemist
    • Radio
    • Video
  • Nieuws
    • Economie
    • Politiek
    • Regio
      • Bloemendaal
      • Haarlem
      • Heemstede
      • Schiphol
      • Zandvoort
  • Programma’s
    • Radio
    • TV
  • Sport
    • Formule 1
    • Hockey
    • Honkbal
    • Voetbal

Laatste nieuws

Kijk terug: IPSO Huis Kennemerland biedt warme plek bij een leven met kanker

Kijk terug: IPSO Huis Kennemerland biedt warme plek bij een leven met kanker

20 november 2026
Kijk terug: Sancta Maria kleurt blauw voor tachtigste verjaardag Unesco

Kijk terug: Sancta Maria kleurt blauw voor tachtigste verjaardag Unesco

20 november 2026
  • Veelgestelde vragen
  • Adverteren
  • Vacatures
  • Over ons
  • Contact

Geen resultaat
Toon alle resultaten
  • Nieuws
    • Overzicht
    • Politiek
    • Economie
    • Haarlem
    • Heemstede
    • Bloemendaal
    • Zandvoort
    • Regio
      • Schiphol
  • Sport
    • Overzicht
    • Voetbal
    • Hockey
    • Formule 1
  • Cultuur & Media
    • Overzicht
    • Evenementen
    • Kunst & Cultuur
    • Muziek & Media
  • Gemist
    • Radio
    • Hele uren terugluisteren
    • Video
  • Programma’s
    • Programmering
    • Alle programma’s
  • Radio
    • Haarlem105 – Kijk live
    • Haarlem105 – Luister live
  • Televisie
  • Over ons
    • Cookiebeleid (EU)
    • Privacybeleid
    • Over ons
    • Klachten
    • Educatie
    • Bestuur
    • PBO
  • Contact
  • App de Studio!